Xây dựng gia đình Thánh theo gương Thánh Gia
SUY NIỆM LỄ KÍNH THÁNH GIA (Mt 2, 13-15. 19.23)
Hôm nay, trong bầu khí hồng ân của mùa Giáng Sinh, Hội Thánh long trọng mừng kính Lễ Thánh Gia Thất: Chúa Giêsu, Đức Maria và Thánh Giuse. Đây không chỉ là ngày lễ tôn vinh một gia đình đạo đức trong lịch sử cứu độ, nhưng còn là dịp để mỗi gia đình chúng ta nhìn lại chính mình, soi gương Thánh Gia để canh tân đời sống, hầu trở nên gia đình theo ý định của Thiên Chúa, một Hội Thánh tại gia.
Các bài đọc hôm nay từ Cựu Ước đến Tân Ước thật là đẹp, đẹp về cách hành văn, đẹp về nội dung, nhất là đẹp tuyệt vời về cách sống trong gia đình. Nếu bài đọc I trích sách Đức Huấn Ca dạy con cái phải thảo cha kính mẹ : “Hỡi kẻ làm con, hãy gánh lấy tuổi già cha ngươi, chớ làm phiền lòng người khi người còn sống”, cùng với những phần phúc cho những người con biết tôn kinh mẹ cha là : “Ai yêu mến cha mình, thì đền bù tội lỗi; ai thảo kính mẹ mình, thì như người thu được một kho tàng”, nhất là được trường thọ : “Ai thảo kính cha mình, sẽ được sống lâu dài.” (Sir 3,3-6.12).
Thì bài đọc II, Thánh Phaolô khuyên những người làm vợ làm chồng : “Hỡi các bà vợ, hãy phục tùng chồng trong Chúa cho phải phép. Hỡi những người chồng, hãy yêu thương vợ mình, đừng đay nghiến nó”. Ngài cũng khuyên cha mẹ phải tôn trọng, yêu mến con cái : “ Hỡi những người cha, đừng nổi cơn phẫn nộ với con cái, kẻo chúng nên nhát đảm sợ sệt” (Cl 3, 21). Bài Tin Mừng nêu bật vai trò quan trọng của Thánh Giuse, mẫu gương cho bậc làm cha, làm chủ, làm chồng trong các gia đình.
Thảo kính cha mẹ
Để giữ cho gia đình hạnh phúc, Thiên Chúa đã ban cho Giới răn thứ Bốn trong Mười Điều răn: “Thứ Bốn thảo kính cha mẹ”. Bài đọc I, trích sách Huấn Ca, nhấn mạnh bổn phận căn bản của người làm con: “Hỡi kẻ làm con, hãy gánh lấy tuổi già của cha ngươi, chớ làm phiền lòng người khi người còn sống… Ai thảo kính cha mình thì được sống lâu dài.” (Sir 3,3-6.12). Trong một xã hội đề cao quyền lợi cá nhân, lời Chúa mời gọi chúng ta trở về với cội nguồn của đạo làm người. Thảo kính cha mẹ không chỉ là vâng lời khi còn nhỏ, mà còn là yêu thương, biết ơn, chăm sóc cha mẹ khi về già, tôn trọng các ngài cả trong lời nói lẫn thái độ sống.
Con cái sống có trách nhiệm với cha mẹ cũng chính là sống có trách nhiệm với gia đình, với giáo xứ, với xã hội và với Hội Thánh. Một người biết yêu thương và tôn kính cha mẹ sẽ biết sống nhân ái, biết vâng phục lẽ phải và biết xây dựng cộng đoàn.
Vợ chồng yêu thương nhau
Trong bài đọc II, Thánh Phaolô mời gọi các gia đình sống mối tương quan vợ chồng trong tình yêu và trách nhiệm: “Hỡi những người làm vợ, hãy tôn trọng chồng trong Chúa… Hỡi những người làm chồng, hãy yêu thương vợ mình.” (Col 3, 18-20).
Tình yêu vợ chồng Kitô giáo không phải là sự thống trị hay ích kỷ, nhưng là tình yêu hiến dâng, tôn trọng và nâng đỡ nhau. Vợ chồng yêu thương, chung thủy và tha thứ cho nhau chính là nền tảng vững chắc để con cái lớn lên trong bình an và đức tin.
Gia đình hạnh phúc không phải là gia đình không có mâu thuẫn, mà là gia đình biết giải quyết mâu thuẫn bằng đối thoại, cầu nguyện và yêu thương. Khi vợ chồng biết quỳ gối cầu nguyện chung, gia đình ấy đã đặt Chúa làm trung tâm.
Cha mẹ tôn trọng và yêu mến con cái
Giới răn thứ Bốn này có hai chiều: con cái và cha mẹ, cha mẹ và con cái. Nếu con cái phải tôn kính cha mẹ, thì cha mẹ cũng phải tôn trọng, yêu mến con cái : “Hỡi những người cha, đừng nổi cơn phẫn nộ với con cái”. (Col 3, 21).
Bài Tin Mừng hôm nay cho chúng ta chiêm ngắm Thánh Giuse, người cha thầm lặng nhưng đầy trách nhiệm. Ngài luôn lắng nghe và thi hành ý Chúa, bảo vệ Đức Maria và Chúa Giêsu trong mọi hoàn cảnh. Chúa Giêsu, dù là Con Thiên Chúa, vẫn vâng phục cha mẹ trần thế, sống ẩn dật suốt ba mươi năm trong gia đình.
Tin Mừng cho thấy: vâng phục không làm con người nhỏ bé đi, nhưng giúp con người lớn lên trong ân sủng. Khi cha mẹ sống đạo đức, con cái sẽ dễ dàng đón nhận và noi theo. Chính đời sống gương mẫu của cha mẹ là bài giáo lý sống động và hiệu quả nhất cho con cái.
Noi gương Thánh Gia
Lễ Thánh Gia mời gọi mỗi gia đình Kitô hữu hôm nay :
Cha mẹ sống gương mẫu trong đức tin, yêu thương và kiên nhẫn, dành thời gian cho con cái, dạy con cầu nguyện, sống trung thực và có trách nhiệm.
Con cái hãy biết vâng lời, thảo kính cha mẹ, siêng năng học tập, sống đạo đức, đóng góp tích cực cho gia đình, giáo xứ và xã hội.
Cả gia đình: cùng nhau cầu nguyện, tham dự Thánh lễ Chúa nhật, sống bác ái và tha thứ, biến gia đình thành nơi của yêu thương và hiệp thông.
Khi mỗi gia đình sống theo tinh thần Thánh Gia, gia đình ấy sẽ thực sự trở thành “Gia đình Thánh tại gia”, nơi Chúa hiện diện, nơi đức tin được nuôi dưỡng, và nơi tình yêu được lan tỏa.
Chúng ta hãy phó thác gia đình mình cho Thánh Gia Nagiarét. Xin Thánh Giuse dạy các người cha biết sống trách nhiệm; xin Đức Maria dạy các người mẹ biết yêu thương và hy sinh; xin Chúa Giêsu dạy con cái biết vâng phục và trưởng thành trong ân sủng.
Ước gì mỗi gia đình chúng ta trở nên một Tin Mừng sống động giữa đời, góp phần xây dựng Giáo Hội và xã hội trong tình yêu của Thiên Chúa. Amen.
Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ
