TÔI ĐANG SỐNG VÌ AI? VÌ ĐIỀU GÌ?
SUY NIỆM TIN MỪNG CHÚA NHẬT XVIII NĂM – C (Lc 12, 13-21)
Cả ba bài đọc Chúa Nhật XVII thường niên C hôm nay là một lời nhắc nhở chúng ta về sự phù vân của cải thế trần: “Hư không trên các sự hư không, và mọi sự đều hư không” (Gv 1,2). Đồng thời mời gọi mỗi người tìm sự giàu có đích thực ở nơi Thiên Chúa: “Anh em hãy tìm những sự trên trời, nơi Đức Ki-tô ngự” (Cl 3,1).
Qua hình ảnh người phú hộ trong Tin Mừng (Lc 12,13-21), Đức Giê-su cảnh tỉnh chúng ta về sự ảo tưởng an toàn nơi của cải vật chất, và mời gọi bước vào một lối sống khôn ngoan được soi dẫn bởi ánh sáng đức tin: “Vì kẻ tích trữ của cải cho mình mà không làm giàu trước mặt Chúa thì cũng vậy” (Lc 12,21).
“Hư không trên các sự hư không, và mọi sự đều hư không” (Gv 1,2)
Bài đọc I trích sách Giảng Viên mở đầu bằng câu trên thật là sốc. Đó là lời của ông Cô–helét con vua Đa-vít. Cô-he-lét là một vị vua khôn ngoan, ông nhìn thế giới với cái nhìn hướng thượng và truyền lại cho các môn sinh. Một trong các môn sinh lấy lại lời dạy của Thầy và đào sâu hơn: “Hư không trên các sự hư không, và mọi sự đều hư không” (Gv 1,2). Sự khôn ngoan này đã trở thành cách ngôn dân gian để con người nhìn thế giới mình đang sống với sự tỉnh táo, không ảo tưởng, với hy vọng những cố gắng của con người sẽ không bị tiêu tan vô ích trong một thế giới thấp hèn!
Thánh Gioan Kim Khẩu từng cảnh báo: “Của cải chẳng phải là xấu, nhưng sự lệ thuộc vào của cải làm cho linh hồn trở nên nghèo nàn“. Cô-he-lét đã chiêm nghiệm sự đời và nhận ra rằng, mọi nỗ lực con người, từ công việc, tích lũy của cải, cho đến thú vui trần thế… tất cả đều thoáng qua, chóng tàn, chẳng giữ được linh hồn. Nói như thế không phải là bi quan yếm thế, nhưng đúng là lời tỉnh thức nếu ta không sống cho những giá trị vĩnh cửu, thì mọi nỗ lực của ta chỉ là “đập nước vào cối xay gió”.
Dụ ngôn người phú hộ, một bi kịch của sự dại dột (Lc 12,13-21)
Tin Mừng hôm nay thuật lại dụ ngôn nổi tiếng về người phú hộ tích trữ hoa lợi, tưởng mình đã an toàn, nhưng Chúa phán với ông: “Hỡi kẻ ngu dại, đêm nay người ta sẽ đòi linh hồn ngươi, thế thì những của ngươi tích trữ sẽ để lại cho ai?” (Lc 12,20).
Bi kịch không phải ở chỗ ông giàu, mà ở chỗ ông chỉ sống cho chính mình, không biết chia sẻ, không nghĩ đến Thiên Chúa. Mọi kế hoạch của ông chỉ hướng về “tôi, của tôi, kho lẫm của tôi, linh hồn tôi”.Ông trở nên tự quy chiếu, thay vì quy chiếu về Thiên Chúa.
Giảng trong Thánh lễ Chúa Nhật ngày 04 tháng 8 năm 2019, Đức cố Giáo hoàng Phanxicô nói: “Của cải vật chất có thể làm con người trở nên mù quáng. Nó ru ngủ tâm hồn bằng cảm giác an toàn giả tạo“. Dụ ngôn không kết thúc bằng một án phạt, nhưng là một câu hỏi nhức nhối: “Của ngươi tích trữ sẽ để lại cho ai?” (Lc 12,20). Lời ấy mời gọi ta kiểm điểm lại tương quan giữa mình với của cải, và giữa mình với Thiên Chúa.
Tìm kiếm những sự trên Trời và lo làm giàu trước mặt Chúa
Đức Giêsu kết luận dụ ngôn bằng một tiêu chuẩn rõ ràng: “Kẻ tích trữ của cải cho mình mà không làm giàu trước mặt Chúa thì cũng vậy” (Lc 12,21). Làm giàu trước mặt Thiên Chúa là gì? Là sống theo các giá trị Nước Trời: công bình, bác ái, chia sẻ, phục vụ, và hướng lòng về những gì trường tồn.
Công đồng Vatican II, trong Hiến chế Gaudium et Spes, viết: “Của cải trần thế cần được sử dụng như phương tiện phục vụ con người và làm sáng danh Thiên Chúa, chứ không phải là cùng đích” (GS 69).
Vì thế, làm giàu thực sự không phải là tích trữ vật chất, mà là đầu tư vào các mối tương quan yêu thương. Sống tinh thần phó thác và chia sẻ. Dùng của cải để phục vụ người nghèo, người yếu thế.
Thánh Ba-si-li-ô Cả nói một cách mạnh mẽ: “Chiếc áo bạn cất trong tủ mà không dùng là chiếc áo của người nghèo. Đồng bạc bạn chôn giấu là đồng bạc của kẻ khốn cùng“. Thánh Phao-lô khuyên các tín hữu Cô-lô-sê: “Anh em hãy nghĩ đến những sự trên trời, chứ đừng nghĩ đến những sự dưới đất” (Cl 3,2). Sự giàu có đích thực không đến từ đất, mà đến từ trời chính là sự sống mới trong Đức Ki-tô, Đấng đã chết và sống lại để mở đường cho ta đến vinh quang vĩnh cửu.
Đức cố Giáo hoàng Bê-nê-đic-tô XVI viết: “Con người không được định nghĩa bằng những gì họ sở hữu, mà bằng tình yêu họ biết trao ban” (Deus Caritas Est, số 6)
Vậy, mỗi người chúng ta tự hỏi: giữa một thế giới tôn thờ tiêu thụ và tích lũy, và giữa muôn vàn lựa chọn mỗi ngày, ta cần tự hỏi: Mình đang sống vì ai? Vì điều gì? Xin Chúa ban cho chúng ta ơn khôn ngoan để biết: Sống tự do với của cải, làm chủ nó chứ không làm nô lệ nó. Tích lũy kho tàng trên trời bằng đời sống bác ái, hy sinh và phục vụ. Biết tìm kiếm sự giàu có đích thực trong Đức Ki-tô, Đấng là kho tàng vô giá của chúng ta. Amen.
Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ
